« عمّر مسجد الخيف السلطان الأشرف أبو النصر قايتباى سنة 894 ه . » . اين مسجد تاريخى بزرگ را حجاج مغربى و سياهان دكارنه ( منطقه‌اى در ميانهء غرب آفريقا ) به عنوان محل سكونت خود اختيار كرده و در آن چادرهاى خود را برافراشته‌اند و كارهاى روزمرهء زندگى خود ، همچون پخت و پز و شستشو را در آن انجام مىدهند . همچنين بر روى نخهايى كه به ديوارهاى مسجد بسته‌اند ، گوشت‌هاى رشته شده را براى خشكاندن در روزهاى متوالى ، آويزان كرده‌اند . همچنين قسمتهايى از سمت شمالى مسجد را مكانى براى قضاى حاجت خود قرار داده ، آلوده و نجس كرده‌اند ، به طورى كه موجب آزار و اذيت ديگران مىگردد . اين عمل با دستورات شرع مقدس منافات دارد ؛ زيرا در آن تأكيد بر پاكى و پاكيزگى مساجد شده است ليكن متأسفانه جهل مردم ، آنان را وادار مىكند كه به اين مسائل توجهى نداشته باشند و بر حكومت حجاز است كه توجه خاصى بدان مبذول نموده و افرادى را به عنوان خدمتگزار در آن معيّن كند كه در امر پاكيزگى و نظافت آن كوشيده و از آلودگى آن توسط اين افراد جلوگيرى به عمل آورند . اين مسجد به سال 256 ه . توسط خليفه معتمد احمد بن متوكّل عباسى تعمير گرديد . سپس در سال 559 ه . بار ديگر به وسيلهء وزير محمد بن على معروف به جواد اصفهانى تعمير شد . همچنين به وسيلهء مادر خليفه عباسى ، ناصر لدين اللّه نيز مرمّت گرديد . امير يمن ملك مظفر نيز در آن ساختمانى بنا كرده و منارهء نزديك به گنبد را همچنانكه پيشتر يادآورى كرديم ساخت . بعد از آن به سال 720 ه . احمد بن عمر معروف به ابن المرجانى ، بازرگان دمشقى مسجد را تعمير كرد و حدود بيست هزار درهم در آن خرج نمود و در سال 820 ه . شيخ على بغدادى آن را تعمير كرد ليكن كسى كه مخارج اين تعمير را پرداخت كرده مشخص نيست . نيز در سال 874 ه . ملك اشرف قايتباى هم مسجد مزبور را تعمير كرد و در آن ساختمان مستحكمى بنا نموده و بر آن گنبدى مجلل ساخت كه تاكنون اين گنبد بر جايگاه نماز پيامبر صلّى اللّه عليه و إله برقرار مىباشد و نيز در كنار آن مناره‌اى بنا نمود كه بر روى آن سه دايره قرار داشت . همچنين مناره‌اى بر روى درب شمالى مسجد بنا كرد . در كنار اين درب ،